DNA testlerinin ortaya çıkışına kadar, bilim adamları insanoğlunun Afrika'dan mı yoksa dünyanın başka bir
bölgesinden mi çıkmış olduğunu tartışıyordu.
Son bulgular insanların onbinlerce yıl önce Afrika'da yaşamış olan küçük bir insan grubundan türemiş olabileceği
iddiasını destekliyor.
Önemli olan yerli popülasyonlar
Fakat bu kişiler kıtayı ne zaman terk etti?
Bunlar yolları üzerinde kimlerle karşılaştılar ve kimlerle karıştılar?
Tarihteki bazı önemli olaylar, örneğin Büyük İskender'in Orta Asya'yı istilası gibi, genetik bir iz bırakmış olabilir mi?
National Geographic projesinden Spencer Wells bu soruların projenin sonuçlanmasıyla yanıtlanacağını umuyor. Geçen
yıl uygulamaya konulan Genografik Proje, öncelikle insanları kendi DNA'larını test ettirmeye davet ediyor. Halihazırda
100.000'den fazla kişi 100 dolara test setlerini satın almış durumda.
Ancak projenin ana hedefi bu örnekleri herkesten değil, dünya üzerinde sayıları giderek azalan yerli popülasyonlardan
toplamak.
Bunların DNA'sı bizlerin kökenlerine ve göç yollarına ilişkin çok önemli bilgiler içerebilir. Ancak bu popülasyonların
küçüklüğü ve yok olma tehdidi altında bulunmaları, bu testlerin en kısa sürede yapılmasını gerekli kılıyor.
İlk testler Güney Afrika'dan
İlk testler güney Afrika'da başlandı. Burada bu projede çalışan Dr.Himla Soodyall, San Kabilesi denilen küçük gruptan
kan örnekleri topladı.
Genetik olarak San'lar dünyadaki en eski köklere sahip olan insanlardır ve bunlar Adem ve Havva'nın doğrudan
kromozomal bağlantısına sahip olabilirler.
Kan örneğini ilk olarak verenlerden 28 yaşındaki Fi Mntungwa, "Bizlere genlerle ilgili ve yürütülen proje ile ilgili bilgi
verildi. Bütün bunlar çok ilginç ve ben eski kültürümüzün yeniden canlandırılmasını arzu ediyorum" diyor.
Geçen sonbaharda Wells, 500 adet kan toplama tüpünü, iğneleri, alkol pedlerini ve yanaktan örnek alma aparatlarını
yanına alarak Çad'da gitti. Burada kentlerden ve köylerden 300 kadar DNA örneği topladı.
Bunların yüzde 35 ile 40'ı izole bir hayat süren Laal topluluğuna aitti. Nüfusları 750 kişi civarında olan topluluk yok
olmanın sınırında. Wells, 10-30 yıl içinde tüm topluluğun yok olacağından endişe ediyor.
Projeye kuşkuyla yaklaşanlar
Herkes Genografik Proje'yi desteklemiyor. Pek çok yerli popülasyon eskiden sömürgecilerin kendilerine yaşattıkları
olumsuz anılara dayanarak DNA örneği vermeye pek hevesli değil. Pek çoğu başat kültüre güveninin yitirmiş durumda.
Bu arada ABD'de Massachusetts'te yaşayan Seaconke Wampanoag Kabilesi üyeleri projeye daha olumlu yaklaşıyor:
"Bizim kültürümüzün de bir yaradılış öyküsü var. Ancak başka bir öykü daha var ki onun da bilinmesi gerek. Ve bu
öykü hepimizin tek tek içinde saklı."
Yerli kabilelerin kaygısını anlayışla karşıladığını belirten Wells, projenin amaçlarının açıklandığı takdirde insanların
işbirliğine yanaşacağını umuyor:
"Herkes içlerindeki hücrelerde tarihi bir belgenin saklı olduğunu öğrenince heyecan duyuyor."